odkryj_chodziez.jpg
Wyszukaj w portalu

prom.jpg
bannr.jpg
konkurs.jpg
banner_jrp1.jpg
smieci.png
dzialki.png
mlodociani.png
godziny.jpg
mapowy.jpg
latarnicy.jpg
baner.gif
chodzieska_kadrta.jpg
karta.jpg
oferty_pracy.jpg
stypendia.jpg
poziom.gif
noclegi.gif
gastronomia.gif
kino.jpg
mzk.png
formul.png
chodzieski_275.jpg
Szczególnie polecamy
E-Urzad
bip.jpg bom.jpg ep.jpg ue1.jpg
wybory.jpg
Miasto
Historia Chodzieży
Dodany: 21.06.2010
Liczba wyświetleń: 12699
PDF
DRUKUJ

Najstarsze ślady osadnictwa, jakie odnaleziono w Chodzieży, datuje się na około 2000 lat p.n.e. Z tego okresu pochodzi kurhan ziemny zlokalizowany przy dzisiejszej ulicy Słonecznej.

Niecałe pół tysiąca lat później, mikroregion chodzieski opanowała ludność tak zwanej kultury łużyckiej, której obecność utrzymywała się tu przez niemal dziesięć wieków. Jedno z cmentarzysk tej grupy etnicznej zostało odkryte przy dawnej ulicy Rzeźnickiej w latach 1904-1914.

We wczesnym średniowieczu osada o powierzchni 0,4 ha mieściła się na jednym ze stoków, na południowym brzegu Jeziora Miejskiego. Osada egzystowała prawdopodobnie w stuleciach od VIII do XI.

Pierwsza wzmianka pisana o Chodzieży pochodzi z 1403 roku. Nazwa „Chodzies” pojawia się w związku z imieniem plebana miejscowego kościoła parafialnego. Jednak zdaniem badaczy początków osady, z której bezpośrednio wywodzi się nasze miasto, należy szukać już co najmniej w XIII wieku. Według naukowców wówczas powstał tu pierwszy kościół parafialny.

Wieś Chodzież rozwijała się dynamicznie przy ważnym ówczesnym szlaku handlowym – z Gniezna do Ujścia.

Lokacja miasta na prawie magdeburskim odbyła się 3 marca 1434 roku. Prawa miejskie otrzymał z ręki króla Władysława Jagiełły ówczesny właściciel Chodzieży – Trojan z Łekna z rodu Pałuków. Miasto otrzymało również przywilej organizowania cotygodniowego targu i – raz do roku – jarmarku.
Prywatne miasto

Pierwszymi właścicielami Miasta Chodzieży byli członkowie rodu Pałuków. Po nich władanie nad Chodzieżą przypadło rodzinie Potulickich. W okresie ich rządów przywilej lokacyjny Chodzieży został potwierdzony przez króla Zygmunta Starego, który zezwolił miastu na organizowanie dwóch jarmarków każdego roku.

W roku 1648 Piotr Potulicki postanowił wyzbyć się Chodzieży i odsprzedał ją rodzinie Grudzińskich herbu „Grzymała”, który stał się pierwowzorem dla późniejszego herbu miasta. Grudzińscy byli właścicielami Chodzieży aż do połowy XIXw.
Początki przemysłu

Przełomem gospodarczym dla Chodzieży był rok 1656, kiedy na zaproszenie Grudzińskich, w mieście osiedlili się niemieccy tkacze, przybywający ze spalonego wówczas Leszna.

Ich domostwa stały się zaczątkiem „Nowego Miasta” usytuowanego na północ od Rynku (dzisiaj ulica Kościuszki).

W początkach XVIII wieku do Chodzieży dotarła druga fala imigrantów, głównie sukienników, którzy po okresie dżumy szalejącej w Wielkopolsce w latach 1709-1710, znaleźli schronienie właśnie na chodzieskim Nowym Mieście. Zwarta zabudowa rzemieślnicza, jaką rozwijali utworzyła z czasem „przemysłowe” osiedle tkaczy.

Rewolucja przemysłowa rozpoczęła się w Chodzieży w roku 1805, kiedy miejscowi sukiennicy sprowadzili z Berlina pierwszą maszynę do tkania i czesania sukna.
Od miasta włókienników przez miasto porcelany do miasta turystyki

Po pierwszym rozbiorze Polski, w 1773 roku, Chodzież znalazła się w granicach państwa pruskiego. W obrębie Prus miasto pozostało również po utworzeniu Królestwa Kongresowego. Taka przynależność spowodowała niekorzystną sytuację ekonomiczną, w związku z którą chodziescy tkacze stopniowo emigrowali w rejon Łodzi.

W latach 1848-1886 właścicielem Chodzieży był Otto Koenigsmarck, który zapisał się tym w historii miasta, że sprzedał chodzieski zamek dwom niemieckim kupcom – Ludwikowi Schnorrowi i Hermanowi Mullerowi z Frankfurtu nad Odrą.

Nowi posiadacze zamku Grudzińskich wybudowali w jego obrębie fabrykę fajansu. Odtąd – to jest od roku 1855 – rozwój Chodzieży był ściśle skorelowany z produkcją ceramiczną.

Proces rozwoju nabrał tempa wraz z uruchomieniem linii kolejowej Poznań-Chodzież-Piła w roku 1878. W dziewiętnaście lat później otwarto w mieście fabrykę porcelany.

Chodzież powróciła do Polski w wyniku działań zbrojnych Powstania Wielkopolskiego w roku 1920 – po 140 latach pruskiej niewoli. Stopniowo zaczęło się przejmowanie mienia z rąk niemieckich.

Fabryka fajansu została odkupiona przez Stanisława Mańczaka w roku 1921 od koncernu „Annaburger Steinguttfabrik.” Od tego czasu, poza okresem załamania w latach 1932 -1936, fabryka notowała stały wzrost zarówno zatrudnienia, jak i produkcji.

Swój najlepszy okres chodzieska ceramika przeżywała w latach 70' ubiegłego stulecia. Działające wówczas trzy państwowe zakłady Porcelany i Porcelitu zatrudniały blisko szóstą część mieszkańców miasta, które w tym okresie zdobyło tytuł Krajowego Mistrza Gospodarności i dwukrotnie tytuł wicemistrzowski.

XXI wieku nie dotrwał zakład porcelitu. Fabryki porcelany sprywatyzowano, w wyniku czego w Chodzieży działają obecnie dwa duże zakłady produkujące ceramikę – Porcelana Chodzież S.A. i Stamar S.A. Obydwa należą do największych przedsiębiorstw przemysłowych miasta.

Nowe stulecie rozpoczyna się dla Chodzieży, jako era turystyki. Właśnie na tę dziedzinę gospodarki stawia uchwalona przez Radę Miejską „Strategia rozwoju społeczno-gospodarczego...”
Władze miasta współpracują z prywatnymi przedsiębiorcami i wspólnie przeprowadzają inwestycje wykorzystujące wielki potencjał turystyczno-rekreacyjny Chodzieży. Piękno okolicy oraz doskonałe warunki do uprawiania narciarstwa (Góra Talerz to najdłuższy stok pomiędzy Bałtykiem, a Karkonoszami, liczący około 600m), żeglarstwa, turystyki rowerowej i pieszej, wspierane są dbałością o ekologię. Miasto posiada nowoczesna oczyszczalnię ścieków, stację uzdatniania wody i scentralizowany system grzewczy, którego kotłownia zaopatrzona jest w wysokiej klasy filtry.

 

Amatorów starej fotografii oraz wszystkich zainteresowanych wyglądem naszego miasta sprzed dziesięcioleci zapraszamy do obejrzenia galerii "Chodzież sprzed 100 lat"

 

Ciekawy zbiór starych zdjeć Chodzieży znajduje się również na stronie internetowej Łazienek Chodzieskich

 

www.lazienkichodzieskie.pl

 

PDF
DRUKUJ
POWRÓT
ZGŁOŚ
NIEŚCISŁOŚĆ
Powiązane galerie:
grafika
Redakcja: Maciej Strzeliński, Dodano: 21.06.2010
Liczba zdjęć: 67
Zdjęcia naszego miasta wykonane w poprzednich dwóch wiekach. Polecamy wszystkim amatorom starej fotografii i osobom zainteresowanym zmianami wyglądu oblicza Chodzieży na przestrzeni dziesięcioleci.
grafika
Redakcja: Maciej Strzeliński, Dodano: 04.08.2010
Liczba zdjęć: 124
grafika
Redakcja: Maciej Strzeliński, Dodano: 21.09.2011
Liczba zdjęć: 35
grafika
Redakcja: Maciej Strzeliński, Dodano: 23.09.2011
Liczba zdjęć: 28